معنی دقیق عزت نفس چیست؟

جالبه بدونید یه زمانی بود که من اصلا نمی دونستم عزت نفس چیه. نه اینکه به گوشم نخورد بود، بلکه تا حالا نرفته بودم دنبالش. بعد هم که رفتم دنبالش با تعریف های جورباجور مواجه شدم. تا جایی که آخرش نفهمیدم عزت نفس دقیقا چیه. همون اعتماد به نفسه؟ همون خودباوریه؟ یا کلا فرق داره. آخه منم از اون دسته آدمایی هستم که اگر چیزی برام مهم باشه، تا مفهومش رو نفهمم دست از سرش برنمی دارم.

قبلش اینو بگم که عزت نفس، با خودپنداره، حرمت نفس، خودباوری، اعتماد به نفس و خوداتکایی فرق داره.

دلم نمی خواد کسی سردرگم بشه !

پس برای اینکه این اتفاق (یعنی سردرگمی در مورد معنای عزت نفس) برای شما هم نیفته به این فکر افتادم که عزت نفس رو تعریف کنم اونم با عنوان ” عزت نفس دقیقا چیست؟ ”

در کتاب ها و شبکه های اجتماعی به صورت های مختلفی این مفهوم تعریف شده و باید اعتراف کنم که تقریبا هیچکدام دقیق و کامل نیستند.اما به نظرم یکی از بهترین و جامع ترین تعاریف عزت نفس این باشد :

میزان ارزشمندی و توانمندی که هر فرد در خود احساس می کند

هر کسی یه چیزی میگه، کدامش درسته؟

بالاخره تکلیف ما رو مشخص کنید که عزت نفس دقیقا چیه

روانشناسان زیادی عزت نفس را از نگاه خود تعریف کرده اند اما بیشترین تعریفی که من با آن مواجه شدم این بود که عزت تفس یعنی احساس ارزشمندی. نه اینکه این تعریف غلط باشه، اما حقیقتش از نظر من حق مطلب رو ادا نمی کنه. یعنی نمی تونه از خجالت عنوان ” عزت نفس دقیقا چیست” بیرون بیاد.انگار یک چیزی کم دارد.شاید به خاطر همین بود که ناتانیل براندن که بعضی ها به او می گویند پدر عزت نفس، تعریف دیگری دارد.

براندن می گوید عزت نفس یعنی :

 اعتماد به توانایی خود در کنار آمدن با چالش های اولیه زندگی است

و

احساس ارزشمند بودن،شایسته بودن و داشتن حق ابراز نیازها و خواسته ها و ابراز میل رسیدن به ارزشها

 

اگر خوب دقت کرده باشید خلاصه ی تعریف براندن میشه احساس توانمندی و ارزشمندی.

چرا براندن مثل بقیه نگفته فقط ارزشمندی؟

من (حامد متین) تا به حال در کتاب های او ندیده ام که علت این تفاوت دیدگاه را توضیح دهد اما چون سالها در حوزه عزت نفس مطالعه داشته ام علت آن را می توانم درک کنم. قسمت مهمی از ارزشمندی هر فردی را میزان توانمندی های او تعیین می کند. گرچه همه ما بدون هیچ قید و شرطی ارزشمندی درونی داریم، اما مگر می شود فردی هیچ توانمندی خاصی نداشته باشد، اما حس کند خیلی آدم ارزشمندی و مفیدی است. هزار تا سمینار و کلاس هم که بزاریم، کسی از ما قبول نمی کند که بدون هیچ توانمندی، می تواند احساس ارزشمندی کند.

پس ارزشمندی ما تا حدی به توانمندی های ما هم بستگی دارد. و این وابستگی انقدر هست که نتوانیم عزت نفس را فقط ارزشمندی بدانیم.

نظر بقیه بزرگان چیه؟

کارل راجرز و توجه مثبت بی قید و شرط

کارل راجرز روانشناس آمریکایی و نظریه پرداز شخصیت معتقد بود که درمانگر باید تلاش کند تا مراجعه کننده ( کسی که برای درمان مشکل خود به روان درمانگر مراجعه می کند)، به خویشتن پذیری بی قید و شرط برسد. درمانگر با توجه مثبت بی قید و شرط، می تواند اینکار را انجام دهد.

پیشنهاد می کنم این مطلب را مشاهده کنید :  مسئولیت پذیری چیست؟ و چگونه مسئولیت پذیر باشیم؟

گارل راجرز

راجرز معتقد بود که هر انسانی باید بدون هیچ قید وشرطی برای خود ارزش قائل باشد، و اصلا مهم نیست که در چه وضعیتی قرار دارد یا در حال حاضر چه رفتار یا چه احساسی دارد و چه کارهایی انجام داده است.

پس نتیجه می گیریم که راجرز خویشتن پذیری بی قید و شرط را نسبت به خودباوری و مدلی که براندن مطرح می کرد، در اولویت و درست می دانست.

 

آلبرت الیس و بیماری خودباوری

آلبرت الیس، یک روانشناس آمریکایی و ابداع کننده یک روش درمانی به نام REBT بود. اینکه REBT دقیقا چیه الان موضوع بحث ما نیست. الیس خودباوری را یک افسانه و حتی یک بیماری می دانست. او معتقد بود که خود تعریف مشخص و واضحی ندارد. یک چیز مبهم است و متشکل از اجزای بسیاری است. پس وقتی نمی شود خود را به درستی تعریف کرد، چطور می شود آن را باور داشت.

آلبرت الیس

از طرفی دیگر فردی که خودباوری دارد، فقط کافیست که مدتی بر خلاف صفات و عملکردهایی که برای او خودباوری را به ارمغان آورده اند، رفتار کند. آنگاه دیگر خودباوری ندارد و تبدیل به یک انسان افسرده و خشن می شود.الیس معتقد بود به جای عزت نفس و خودباوری و اعتماد به نفس، باید به خویشتن پذیری بی قید و شرط برسیم. او با راجرز هم نظر بود. اما از نظر راه رسیدن به این خودپذیری بی قید و شرط با او اختلاف داشت.

به طور خلاصه الیس بر این عقیده بود که برای رسیدن به خودباوری باید خود را ارزشیابی کرد اما چون این ارزشیابی هیچوقت محقق نمی شود و در کل اشتباه است، پس بهتر است کلا آن را کنار بگذاریم. و به دنبال خودپذیری بی قید و شرط باشیم.

 

عزت نفس دقیقا چیه و کدوم از این اندیشمندان درست میگن؟

در همه علوم دنیا همیشه بین اندیشمندان آن علم اختلاف وجود دارد. یکی می آید نظر دیگری را رد می کند و یا در تایید نظر او مقاله می دهد. اما می توان از این اختلاف ها به نفع خودمان استفاده کنیم. من (حامدمتین) با هیچکدام از این بزرگان ۱۰۰ درصد موافق یا ۱۰۰ درصد مخالف نیستم. بلکه به دنبال این هستم که مفیدترین و کاربردی ترین روش های آنها را استخراج کنم و سپس آنها را به شیوه ای ساده و عملی به کاربران عزیز سایت آموزش دهم.

رک و پوست کنده بگم !

به نظر من می شود هم به خویشتن پذیری بی قید و شرط برسیم و هم به نوعی عزت نفس را به شکل دیگری تجربه کنیم.

در کل فعلا هر جا در سایت صبحت از عزت نفس شد بدانیم مبنای ما همان تعریف براندن است. یعنی :

احساس ارزشمندی و توانمندی

 

حالا که فهمیدیم معنای دقیق عزت نفس چیه نوبت به این میرسه که چطور آنرا در خود افزایش دهیم. بهترین و جامع ترین راهکار آنلاینی که من می توانم به شما نشان دهم و تا به حال بدون اغراق رضایت اکثر مخاطبان سایت رو به همراه داشته، دوره رایگان و غیرحضوری سایت است. فقط کافیه ایمیل خودتان را در کادر زیر وارد کنید تا درس های دوره برای تان ارسال شود :